In gesprek met Ceyda Celikkaya van ABTRO Re-integratiebureau

Bij re-integratie draait het niet alleen om wat iemand kán, maar ook om wat iemand motiveert, waar energie van komt en in welke omgeving iemand tot zijn recht komt. En duurzaam wordt herplaatst. Juist daar maakt Job-O volgens Ceyda Celikkaya van ABTRO Re-integratiebureau het verschil.

Ceyda werkt dagelijks met cliënten in re-integratietrajecten en is binnen ABTRO verantwoordelijk voor het kwaliteitsmanagement. Vanuit die praktijk ziet zij hoe belangrijk het is om verder te kijken dan alleen werkervaring of opleidingsniveau. ABTRO werkt cultuursensitief en begeleidt een zeer diverse doelgroep: praktisch en theoretisch opgeleiden, mensen met verschillende taalachtergronden en cliënten met uiteenlopende belastbaarheid en mogelijkheden.

Volgens Ceyda sluit Job-O daar goed op aan.

“Job-O zet mensen echt aan het denken”

Bij ABTRO wordt Job-O vaak al in de oriëntatiefase van een traject ingezet. Juist aan het begin helpt het om een breder en concreter beeld van iemand te krijgen.

“Met coaching alleen kom je heel ver, maar Job-O helpt om sneller en breder zicht te krijgen op iemands interesses, kwaliteiten, vaardigheden en omgevingsvoorkeuren,” vertelt Ceyda. “Het is echt een hulpmiddel om samen in gesprek te komen over wie iemand is en wat bij die persoon past.”

Vooral het persoonsprofiel gebruikt ABTRO intensief. De samenvatting van de uitkomsten biedt een goed vertrekpunt voor coaching en wordt ook meegenomen in het zoekprofiel. De beroepen en functies die Job-O voorstelt, worden niet klakkeloos overgenomen, benadrukt Ceyda. Zeker in re-integratie moet altijd rekening worden gehouden met belastbaarheid, beperkingen en de FML.

“De functies en beroepen geven richting, maar het echte goud zit voor ons vaak in de vier categorieën: interesses, vaardigheden, omgevingsfactoren en kwaliteiten. Die zeggen veel over de mens achter het dossier.”

Niet invullen vóór de cliënt, maar samen ontdekken

Wat Ceyda sterk vindt aan Job-O, is dat het niet alleen informatie oplevert voor de coach, maar dat het cliënten ook zelf aan het denken zet.

“Je daagt mensen uit om out of the box te kijken. Veel mensen kennen alleen het werk dat ze altijd hebben gedaan. Door de vragen, de beelden en de opzet van Job-O gaan ze breder nadenken: wat vind ik eigenlijk leuk, wat past bij mij, welke sectoren zou ik nog meer kunnen verkennen?”

Dat is volgens haar een belangrijk verschil. In een gesprek kun je niet zomaar 190 vragen stellen. Job-O doet dat wel, op een toegankelijke manier, en levert daardoor een veel completer beeld op.

Van brede interesse naar een concrete keuze

Een mooi voorbeeld is een jonge vrouw die bij ABTRO een traject volgde. Ze had veel interesses, veel ideeën en wilde van alles, maar vond het lastig om richting te kiezen. Samen met Ceyda werden met behulp van Job-O haar interesses, kwaliteiten en vaardigheden scherper.

Daaruit kwam steeds opnieuw dezelfde richting naar voren: haarverzorging en het kappersvak.

Niet als directe eindbestemming, maar als serieuze route om verder te onderzoeken. Samen bekeken ze opleidingsmogelijkheden, vonden een basiscursus barbier en regelden vervolgens een werkervaringsplek. Die werkervaringsplek groeide uiteindelijk door naar een contract.

“Voor haar was Job-O niet zozeer een verrassing, maar wel een bevestiging,” zegt Ceyda. “Ze had veel opties in haar hoofd. Job-O hielp haar om te kiezen en ergens echt voor te gaan.”

Dat maakte een groot verschil. Zonder die richting had zij waarschijnlijk gekozen voor een veilige terugkeer naar schoonmaakwerk, terwijl er duidelijk veel meer potentie in haar zat.

Ook laagdrempelig bij taalbarrières

Een ander sterk punt van Job-O is volgens Ceyda de toegankelijkheid. Zeker in haar werk met anderstalige cliënten is dat van grote waarde.

Ze noemt als voorbeeld een Oekraïense vrouw die nog nauwelijks Nederlands sprak. Hoewel Job-O nog niet in het Oekraïens beschikbaar was, hielpen de pictogrammen, de opbouw en de laagdrempelige manier van invullen enorm. Waar nodig vulde Ceyda samen met haar de onderdelen in en lichtte stellingen toe.

Dat leverde meer op dan alleen een profiel: het bracht verborgen talenten naar boven. Zo bleek deze vrouw zeer creatief te zijn en zelf poppen en kleding te maken. Die informatie kwam in beeld doordat bepaalde antwoorden aanleiding gaven om door te vragen. Uiteindelijk leidde dat tot passend vrijwilligerswerk waarin zij creatieve activiteiten kan begeleiden voor andere vrouwen.

“Zonder Job-O was ik hier misschien veel later of helemaal niet achter gekomen. Zo’n talent zie je niet altijd meteen in gesprekken.”

Een hulpmiddel voor creatief en realistisch zoeken

Volgens Ceyda helpt Job-O niet alleen om nieuwe richtingen te ontdekken, maar ook om wensen realistisch te vertalen naar haalbare stappen.

Soms hebben cliënten een droomberoep dat op dit moment niet haalbaar is. Ook dan biedt Job-O houvast. Niet door die droom af te wijzen, maar door te onderzoeken wat er áchter die wens zit. Gaat het om status, omgeving, techniek, contact met mensen, zelfstandigheid? Vanuit die kern kun je zoeken naar functies die wél passen bij iemands achtergrond en mogelijkheden.

“Je kunt iemand vragen: wat is je droombaan? En daarna samen kijken: wat past nu, als eerste stap? Dan blijf je dicht bij iemands motivatie, maar wel op een realistische manier.”

Dat maakt Job-O waardevol in trajecten waarin de kortste route naar passend werk belangrijk is, zonder het perspectief van de cliënt uit het oog te verliezen.

Gebruiksvriendelijk in de praktijk

In de praktijk laat Ceyda cliënten Job-O meestal in hun eigen tempo invullen. Waar de vragen in categorieën zijn opgebouwd, kiest zij er vaak voor om alles in één keer open te zetten. De meeste cliënten kunnen daar goed mee overweg.

“Het swipen, de sterretjes en de visuele opzet maken het toegankelijk. Ik hoor eigenlijk zelden dat het te veel is. Alleen bij cliënten met psychische of mentale klachten doen we het rustiger en meer stap voor stap.”

Wel ziet ze nog kansen in de beeldkeuze bij sommige stellingen. Soms nemen cliënten een afbeelding te letterlijk, terwijl het plaatje vooral bedoeld is als ondersteuning bij de vraag. Dat is waardevolle feedback voor verdere ontwikkeling.

Waarom ABTRO positief is over Job-O

Voor Ceyda is de meerwaarde van Job-O duidelijk:

• het maakt gesprekken concreter;
• het helpt cliënten zichzelf beter te begrijpen;
• het verruimt hun blik op werk;
• en het ondersteunt coaches bij het maken van een passend en realistisch zoekprofiel.

“Wij zijn heel positief over Job-O,” zegt ze. “Het is echt een hulpmiddel dat cliënten in beweging brengt en coaches helpt om sneller tot de kern te komen.”

Juist in een diverse re-integratiepraktijk, waar taal, cultuur, belastbaarheid en perspectief allemaal een rol spelen, biedt Job-O structuur én ruimte voor maatwerk.

Tot slot

De praktijkervaring van ABTRO laat zien waar Job-O sterk in is: niet alleen beroepen voorstellen, maar mensen helpen ontdekken wie ze zijn, wat ze kunnen en welke richting echt bij hen past.

En dat is precies waar duurzame re-integratie begint.